woensdag 18 februari 2015

The corners of our eyes - Hoofdstuk 1

De hoeken van onze ogen


“From the corners of our eyes.”

Het blijkt moeilijker dan hij dacht om iets te begrijpen, dat iemand anders in krom Engels wil uitdrukken, als je geen gemeenschappelijke taal hebt om op terug te vallen. Het lijkt er een beetje op dat de jongen iets vrij diepzinnigs wil zeggen, maar dat kan natuurlijk ook zijn eigen interpretatie zijn en hij wil hem niet verkeerd begrijpen. Misschien is wat de jongen bedoelt juist iets meer banaals, zoals: “vanuit ons gezichtspunt”. Wellicht is het een Zweedse uitdrukking.

-|-

Dit is de eerste dag van de vakantie van Bertjan Hof met zijn vrouw Selma Hof-Yilmaz in Zweden en hij zit met Lars, de zoon van de eigenaar van hun Bed & Breakfast te praten over een Engelse zin.
Goed begin van de krokusvakantie, voor een leraar Engels.

Ze zitten binnen op de lage zolderkamer van de jongen met het kleine raampje dicht. En dus niet in de weidse tuin van het prachtige, lichtroze huis met witgeschilderde balken, dat vanaf een kaap uitkijkt over het spectaculaire meer in het plaatsje Bönan.

Lars was vanochtend vroeg al naar hem toe gekomen. De jongen wilde de bewuste zin ergens gebruiken op zijn 'vlog'. Een Video-dagboek, v-log. De halve klas had er één. Voor zover hij kon zien, was het gewoon in de camera praten en dan op internet zetten. En dan liefst in het Engels, dus prima.

Lars probeerde nu op de computer in zijn kamer zijn 'vlog' te laten zien aan Bertjan. Die snapte er maar weinig van, want het was in het Zweeds, met af en toe een paar zinnen krom Engels. De filmpjes bestonden voornamelijk uit het hoofd van de jongen dat ernstig de camera toesprak.
Van wat hij kon horen, had de jongen zijn hulp hard nodig. Toch heel anders dan in Nederland, waar alle tieners vloeiend Engels lijken te spreken.

De zon scheen door het kleine raam van de zolderkamer op de verrassende pastelkleuren van een verrassend frisse tiener-kamer. Zo'n opgeruimde kamer is toch niet normaal? Het leek wel iets uit de Ikea-folder.

Ze waren gisteravond uiterst hartelijk ontvangen door een keurig Zweeds echtpaar en hun zoon (en dochter overigens, die al uit huis was, maar nu heel even terug en gauw weer weg, maar prettig te hebben kennisgemaakt). Nu was Selma met de man, Hans-Johan Soln, aan het praten over het prachtige uitzicht, dat vanuit hun achtertuin te zien was. Er scheen iets van een rots te zijn, die op een trol leek.

Lars leek voor even tevreden met de vertaling en rammelde enthousiast op het toetsenbord van zijn computer. Bertjan keek terloops uit het raam. Er leek buiten iets aan de hand te zijn. Zijn vrouw Selma en Hans-Johan en diens vrouw Elsa Soln stonden met hun handen over hun ogen te turen naar iets. Het raam kantelde open op zijn Zweeds, je moet weten hoe dat werkt. Toen Selma hem het raam hoorde openen, gebaarde ze en wenkte hem naar beneden. Hij kon niet zien waar ze samen naar keken, maar Selma leek te willen uitdrukken dat hij dit echt niet wilde missen. Ook Hans-Johan wenkte en gebaarde en wees achter hem, naar zijn zoon. Nieuwsgierig kwam hij even later beneden met de jongen, de dubbele openslaande deuren door, over het overhuifde, houten dek, de tuin in.

Het was toch wel een prachtig plekje, zo tegen het meer aan. Het huis werd alleen van het meer gescheiden door een glooiend grasveld met een paar kleine rotsen. In de buurt wierp een klein groepje huizen in pastelkleuren wierpen schaduwen op elkaar in het lage licht van de ochtendzon. Het blauw van het meer was, zo tegen het zonlicht in, onvoorstelbaar helder. Zodra hij naast haar stond, pakte Selma zijn arm en wees naar de zon. Hij knipperde even om zijn ogen te laten wennen, zo recht uit het donkere huis en toen zag hij wat ze bedoelde. Er leek een flinke hap uit de zon. Nu hij goed keek, bleek het ook een stuk later te zijn, dan hij had ingeschat, toen hij naar buiten kwam. De schemer en het zachte licht, dat hij had gehouden voor echt vroege ochtend, kwam vermoedelijk door de afname van het zichtbare oppervlak van de zon, die al ruim boven de horizon stond. Er was misschien al een vijfde uit de zon.
“Een zonsverduistering? Oh, wauw... Eclips!”, zei Bertjan, dat laatste was tegen Lars.

De zoon des huizes trok zijn mobieltje.
“For Vlog”, legde hij uit en begon te filmen, onderwijl zachtjes tegen zijn telefoon prevelend in het Zweeds. Selma reageerde helemaal niet, ze keek hem even aan en staarde weer naar het fenomeen.

“Stond er één gepland dan? Wou je daarom naar Zweden? Waarom heb je al die tijd niks gezegd?”
Op deze regen van vragen, kijkt Selma hem toch maar even aan.

“Zulke dingen worden niet gepland, Bertjan. Maar nee, er was niks voorspeld. Ik weet tenminste van niks.”, antwoordde Selma zonder haar hoofd af te wenden.

“Zonsverduisteringen zijn tamelijk zeldzaam, zeker gehele of zelfs totale, zoals dit lijkt te gaan worden. Ik dacht dat de volgende vanuit de Benelux te zien zou zijn, op 20 Maart dit jaar.”.

Selma was altijd erg goed op de hoogte van dit soort dingen omdat het haar interesseerde. Ook wist ze als expert meteorologische instrumentatie van het KNMI natuurlijk precies, wanneer zoiets in Nederland zou gebeuren. Maar in Zweden? Misschien logisch dat ze dat had gemist.

“Is het niet gevaarlijk om zo naar de zon te kijken? Moet je niet door beroet glas kijken, ofzo?”, zei Bertjan.

Selma vroeg in het Engels aan Hans-Johan een paar CD's om doorheen te kijken en legde omstandig uit, dat het anders gevaarlijk kon zijn. Gek, dat zo'n expert op zo'n moment-suprème zelf met het blote oog blijft kijken en dat een betrekkelijke leek, als Bertjan er dan op moest wijzen.

Terwijl Hans-Johan voor allen CD's haalde uit het huis, merkte Bertjan voor het eerst de stilte op. Alle mensen om hem heen waren stil, ook Lars was gestopt tegen zijn camera te prevelen, maar er was meer. Het was ook alsof de natuur haar adem inhield. Geen vogel floot. Alleen de wind ruiste onnatuurlijk luid, leek het wel. Dat kon natuurlijk ook liggen aan het ontbreken van het normale achtergrondgeluid. Nu hij door de CD kon kijken, zag hij dat de hap uit de zon een beetje vreemd van vorm was: hij leek wat bobbelig.

Wellicht kwam de vertekening van het kijken door een CD, dacht Bertjan en hij keek weer even langs zijn CD naar de zon. Selma deed hetzelfde, zag hij toen hij haar vluchtig aankeek. En ze leek tot dezelfde conclusie te komen als hij: Nu ze het eenmaal gezien hadden, was het onmiskenbaar. Ook zonder CD. De rand van de hap uit de zon, was niet rond. Hij was duidelijk bobbelig. Dat kon toch niet?
De vorm van de rand veranderde ook telkens. Hij leek wel te bestaan uit losse onderdelen, die samen een geheel vormden. De afzonderlijke onderdelen leken te bewegen.

“Wat is dat?”, zei hij onwillekeurig, al verwachtte hij natuurlijk geen antwoord. Dat kreeg hij ook niet.
In plaats daarvan hoorde hij verderop, naast zich dringende kreten in het Zweeds. Het kwam van de open plek tussen de andere huizen. Daar hadden zich ook een aantal mensen verzameld, zag hij, vermoedelijk uit de andere huizen.
-|-

Een grote blonde man met een grijze baard en een houthakkershemd was degene die had geroepen, hij gebaarde wild en deinsde daarbij achteruit, waarbij hij vanachter zijn grote lijf, een mollige, donkerharige vrouw van rond de dertig onthulde, die stokstijf stond en angstig naar de grond keek.
Uit de grond priemden een soort staven van licht omhoog. Dwars door haar heen. Dit was waar de grote man vol afgrijzen naar staarde. Het leken wel laserstralen. Maar dan gele.

  Kon je wel gele laserstralen hebben? Of eigenlijk een beetje oranje. Bertjan had laserstralen alleen in rood en groen gezien, blauw wellicht, maar eigenlijk nooit geel. Zonnegeel.

Deze stralen gingen door haar heen, alsof ze doorzichtig was. Dus zeker geen normale laserstralen. De 'stralen' vormden een soort kegel, met de punt naar boven, die langzaam uit de grond leek te komen. Hij werd platter en weer hoger. De top van de kegel viel momenteel samen met haar linkerdij. De stralen verdwenen daar en in haar been en broek en kwamen aan de andere kant er weer uit in een rechte lijn. Zonder dat ze er overigens echt last van leek te hebben.

De vrouw leek enigszins van haar schrik bekomen toen bleek dat ze niet verwond was en stapte haastig achteruit. Er vormde zich een ruime kring rond het nieuwe fenomeen op de grond. Er waren nog wat extra mensen op het kabaal afgekomen. Er stond nu zo'n twintig man.
De stralen vormden nu een zachtjes ronddraaiende kegel van ongeveer een meter vijftig hoog en een basis van ongeveer een meter. De basis leek een perfecte cirkel, waar de stralen langs dansten, priemend uit de grond op telkens een andere plek. Nadat de stralen de top van de kegel bereikten, gingen ze door het oneindige in, maar leken wel uit te doven. Alsof de top van de kegel de energie eruit trok, ofzo.

Een beweging uit zijn ooghoek trok zijn aandacht en Bertjan keek weer heel even naar boven, naar de lucht en schrok. Het waren inderdaad bollen. Ze waren nu donkerder in plaats van de kleur van de ochtendlucht en duidelijk zichtbaar. Ze leken erg snel dichterbij te komen en de halve hemel de verduisteren. Ja, de hele rechterkant van de hemel was nu donker. Alsof er een gigantische onweerswolk tussen hen en de zon was gekomen en op hen af kwam. Op de beweging na zag dit er natuurlijker, bekender uit, dan die vreemde hap uit de zon, maar als je goed keek zag je, dat het helemaal geen wolk was.

Het leken een soort zwarte bollen, die door elkaar heen krioelden als insecten, waar de bollen elkaar raakten, leken ze te versmelten, als olie.
Nu ze steeds dichterbij kwamen, kon hij duidelijk de glans van de bollen zien. Als enorme druppels uit een immense plas zwarte olie, die neerregende uit de ochtendhemel.
Dat beeld leek wel bevroren in Bertjans geheugen later.

Het ging opeens erg snel en pas in de lange uren daarna reconstrueerde Jan, dat de zwarte 'olie' met immense snelheid uit de hemel moest zijn neergedaald op de plek waar de stralen nog steeds uit de grond priemden in een perfecte geel/gouden kegel. Er was geen enkel geluid, ondanks de immense snelheid.

-|-

Daar, midden in die cirkel van mensen vormde zich een akelige, drabberige klont ter groote van een huis. De kegel van licht was totaal aan het zicht onttrokken. Aan de basis was de zwarte smurrie smal, maar hij waaierde uit naar boven, waar hij nog steeds vandaan regende. De alsmaar van vorm veranderde klont trok samen, stulpte uit en weer trok weer verder samen ter grootte van iets van een huis. De cirkel werd snel ruimer, naarmate mensen verder achteruit deinsden. Gek genoeg schreeuwde er niemand. Gek genoeg schreeuwde ook hijzelf niet, dacht Bertjan. Lars pakte zijn telefoon op, die hij had laten vallen en richtte hem op dit verschijnsel op amper 20 meter afstand. Hij zei niks.
Het was veel lichter geworden, nu de zwarte massa uit de lucht was verdwenen. Maar er was iets mis met dat licht. Bertjan zag nog iets vreemds: de mensen en huizen wierpen nu een dubbele schaduw op de grond, elkaar en zichzelf.

De lucht, die net nog verduisterd werd door de zwarte bollen, onthulde nu iets nieuws, dat Bertjan nog niet eerder in de hemel had gezien, al leek het ongelooflijk dat zoiets groots verstopt had gezeten achter de zwarte vloed. Het was een gigantische gouden piramide, die daar zweefde op vele kilometers afstand en hoogte. Zo ver als een vliegtuig, maar duidelijk en scherp omlijnd. De onderkant was duidelijk een perfect vierkant, waarvan een punt een beetje naar hen toe stond. Dit ding moest van mijlenver te zien zijn. De piramide glansde in het ochtendlicht en vanaf de top scheen een helder licht. Bijna helderder dan de zon, maar flink wat meer naar rechts.
Het maakte alles onwerkelijk, dubbel, door die dubbele schaduw.

-|-

Ondertussen was de zwarte vorm steeds verder samengetrokken en kleiner geworden, ongeveer ter grootte van een flinke schuur. Er leek iets te ontstaan. Het zwart werd omgezet of loste op in iets wat ook al van goud leek. Een soort machine. Bertjan kreeg een duidelijk gevoel van doelmatigheid bij de vorm die langzaam werd onthuld.

En toen plotseling, was het klaar. En daar stond iets dat wel wat leek op een ding uit een pretpark of een speeltuin, alleen dan gemaakt van goud zo dun, dat het wel papier leek.
Het was plat wiel of ring van ongeveer 5 meter doorsnee. Het bestond uit10 kleine afgeronde doosjes, open van boven. Met zitplekken erin, een soort platte banken. In de randen van de doosjes waren een soort deurtjes uitgespaard. Het geheel leek nog het meest op zo'n draaimolen uit een pretpark of botsautootjes. Alleen de veiligheidsstang, die je over je heen trekt in dat soort attracties ontbrak. Het leken wel primitieve sleetjes. Brede sleetjes die samen een draaimolen vormden, maar alles uitgevoerd in uiterst simpel, onversierd, plat goud. Alsof het een vouwwerkje van uiterst begaafde (en sterke) origamist was.

-|-

Misschien was het omdat het allemaal zo snel was gegaan, maar dit was voor het eerst dat Bertjan zich ongemakkelijk begon te voelen. Niet angstig, maar ongemakkelijk. Alsof hij hier niet hoorde.
Hij wilde weg. Voelde zijn vakantie in het water vallen, zijn tijd samen met Selma. Wat dit ook allemaal was, het was geen vakantie.
Aliens? Een openbaring van God? Wat dan ook, het was zonde. Het kwam ertussen, al vermoedde Bertjan, dat er nooit meer een moment zou zijn, dat alles 'normaal' kon zijn, hij verlangde er nu, kort, maar hevig naar terug. Aan de andere kant... Het was natuurlijk een hele eer om hierbij te zijn.
Of wellicht was hij straks wel heel erg dood. Hoewel...
Nee, het leek allemaal te gepland om uit te lopen op een ramp, te kalm om uit te lopen op een slachting. Na de initiele chaos was er een nieuwe orde ontstaan, passief. Het was duidelijk dat er iets van hen verwacht werd. Er werd duidelijk gewacht om te zien wat ze zouden doen.
Hij had geen flauw idee.

-|-

Selma duidelijk wel. Zij maakte zich los van zijn arm, die ze net had gepakt en even geknepen, naar hij aannam als steun, dan wel voor hem of haar. Of allebei. Ze liep zonder aarzeling naar het gouden ding.
“Wacht..”
Zijn stem klonk akelig hard. De Nederlandse, keiharde 'g', okay 'ch', weergalmde raspend in de stilte en de T was een zweepslag. Hij schaamde zich diep, voor deze zonde, deze overtreding, hoe had hij kunnen spreken. Alsof hij had geschreeuwd in een cathedraal, maar hij kon haar toch niet zomaar laten gaan?

Ook een aantal mensen uit de kring rondom het ding hadden zich losgemaakt en liepen naar het ding. Ze leken allemaal precies te weten wat ze deden. Ze zochten allemaal zonder een blik op de anderen een plekje aan de rand van het ding. Ieder bij zijn eigen deurtje van zijn of haar 'botsautootje'. De grote man met het houthakkers-shirt was er ook bij. Hij was de eerste die begon te duwen.

-|-

Tegen de tijd dat Selma bij het ding was aangekomen, draaide het al zachtjes rond. Het kostte duidelijk de inspanning van 10 mensen om het ding op gang te krijgen. Langzaam en zwaar, maar toen het eenmaal op gang was onstuitbaar. Dus inderdaad een soort draaimolen, dacht Bertjan. Een beetje zoals zo'n ding in de speeltuin, waar je zelf tegen moest duwen. Alleen leek dit iets in gang te zetten. Eenmaal op gang leek dit vanzelf te gaan. Met een soort klik, nam het ding de beweging over, zette het voort met mechanische precisie.

Zodra het ding op gang begon te komen, stapten er mensen in. Zonder een spoor van emotie, geen plezier, spanning of angst. Gewoon geconcentreerd om niet mis te stappen. Selma stapte als één van de laatsten erin. De laatste was Lars, die om wat voor reden dan ook, eerst nog een volledig rondje meedrentelde met het apparaat. Eenmaal gezeten trok hij weer zijn telefoon en zwaaide, terwijl hij filmde naar de omstanders.

Bertjan stond nog steeds als aan de grond genageld. Hij wilde niet bewegen. Wilde dit absoluut zien, maar was ook bang om hier te zijn. Hij wilde weg. Wilde Selma niet alleen laten. Was bang voor wat er met haar zou gebeuren, maar ook een beetje jaloers. Ze leek te weten wat er moest gebeuren en helemaal niet bang te zijn.

-|-

Zonder enig geluid kwamen de 'karretjes' waarin ook Selma zat, omhoog. Als een kermis attractie. Nu zag Bertjan de gouden lichtkegel weer, die afgedekt was door het gouden apparaat. Dus de stralen werden wel door goud afgedekt. Of tenminste door dit 'goud'.

Het ding leek wel te rusten op deze gouden lichtstralen, de sleetjes leken erdoor aangedreven, terwijl de mensen zoetjes ronddraaiden. Allemaal hun blik gericht op de gouden piramide.
En één voor één verlieten ze de cirkel van ronddraaiende sleetjes en stegen ze op. Eén voor één, verhieven ze zich met een sierlijke boog in de lucht. De lichtstralen uit de grond leken ze te ondersteunen tot ze een meter of 5 hoog waren. Daarna vielen ze uit, verdwenen alsof ze er nooit geweest waren. Het hele ronddraaiende ding loste in tien stappen op, terwijl zijn onderdelen zich in de lucht verheven.

-|-

De achterblijvers kijken elkaar schaapachtig aan. Ontwijken elkanders blik. Kijken omhoog, naar hun verdwijnende geliefden. Bertjan ziet zijn vrouw verdwijnen in de richting van de stralende piramide en zal haar de komende vier, steeds wanhopiger uren niet terugzien. En dan, inderdaad, zal alles anders worden, maar nooit in zijn stoutste dromen of nachtmerries, had hij ooit kunnen voorzien, hoe.

=|=




Geen opmerkingen:

Een reactie posten